پنج شنبه 30 آبان 1398
  • فرهنگ و هنر
  • شماره خبر: 9608047
  • 13 شهریور 1398
  • 13:06
  • امتیاز:5/4
  • امتیاز شما
 روایت گنگ یک طبقه نوظهور

نگاهی به فیلم «ایده اصلی» به مناسبت اکران در سینما آسیا کرمان

روایت گنگ یک طبقه نوظهور

رضا کرمانی - به مناسبت اکران فیلم ایده اصلی در سینما آسیا کرمان /از این پس برای آشنایی بیشتر خوانندگان سعی می‌کنیم قبل از پرداختن به فیلم‌های در حال اکران درسینماهای کرمان نگاهی به گزیده‌ای از کارنامه و سوابق کارگردان‌های این فیلم‌ها بیاندازیم.

فیلمی که این شماره به آن می‌پردازیم «ایده اصلی» است که در سینما آسیا کرمان در حال اکران است. کارگردان این اثر آزیتا موگویی است که سال های سال است که در بخش‌های مختلف ودر زمینه‌های گوناگون سینما مانند مدیر تولید، برنامه ریز و دستیار کارگردان، منشی صحنه، مجری طرح، طراح صحنه و لباس مشغول به فعالیت است. او پیش از ساخت فیلم ایده اصلی، فیلم تراژدی را نیز در کارنامه هنری خود در مقام کارگردانی به ثبت رسانده است؛ فیلمی نه چندان موفق که از ساخت آن بیش از ۵ سال می‌گذرد. جدای از فعالیت در بخش تولید آثار سینمایی، موگویی دستی در فیلمنامه نویسی هم داشته و فیلمنامه هزاران زن مثل من را در طول مدت فعالیت هنری‌اش به رشته تحریر در آورده است. بنابراین از او که مراتب فیلمسازی را با تجربه کردن عنوان‌های مختلفی طی بیش از سی سال در سینما گذارانده توقع می‌رود که اثری قابل قبول را ارائه دهد.اما قبل از اینکه به فیلم بپردازیم یک نکته در مورد ایده اصلی قابل تامل است و آن اینکه پیرامون این اثر صحبت‌های در خصوص چگونگی تامین هزینه ساخت مطرح است! 
فیلم‌ساز درایده اصلی به عنوان دومین تجربه خود در مقام کارگردان تلاش دارد تا یک فیلم متفاوت نسبت به دیگر فیلم‌های اجتماعی ایران را ارائه دهد. فیلم‌ساز می‌کوشد تا اثرش در گونه معمایی و تریلر جای بگیرد و این در حالی است که فیلم شرایط و فاکتورهای لازم را برای آنکه به عنوان اثری در این گونه به حساب بیاید، ندارد. فیلم به ظاهر داستانی پیچیده دارد و اصولا این گونه داستان‌ها در جهت جذب بیشتر مخاطبان خلق می‌شوند.  از ویژگی چنین داستان‌هایی، داشتن شخصیت‌های فراوان و نقاط زمانی و مکانی مختلف که همه با  هم مرتبط‌اند، می‌باشد و فهم دقیق چنین داستان‌هایی به درک همه اجزا بستگی دارد. در سینمای ایران کمتر آثاری در سبک معمایی و تریلر ساخته می‌شود به گونه‌ای که هر گاه فیلم‌سازی فیلمی در این ژانر و گونه می‌سازد همواره مدعی است که فیلمی خاص و جذاب در این گونه سینمایی ساخته در حالی که آنقدر سینمای ما در گونه اجتماعی انتقادی غوطه‌ور است که حتی ابتدایی‌ترین امکانات وملزومات ساده آن برای تولید یک فیلم معمایی وجود ندارد و عموما بیننده در حال تماشای فیلم می‌تواند آخر فیلم را حدس بزند. در ایده اصلی، این ملزومات وجود ندارد. لو رفتن داستان فیلم معمایی حکم مرگ فیلم را دارد و بی‌شک در صورت وقوع چنین اتفاقی فیلم دیگر جذابیت لازم برای تماشاگران ندارد. داستان ایده اصلی این چنین است و جذابیت و کششی برای تماشاگر ندارد. تماشای چند لوکیشن بی‌آب و علف در کیش و قبرس و نهایتا خیابان‌هایی از اسپانیا هم بدون شک لذت خاصی برای بیننده ندارد. فیلم خلاصه می‌شود به نشان دادن آدم‌هایی با زندگی تجملاتی و به قولی لاکچری و ماشین‌های لوکس واسپورت و تفریحات خاص این طبقه. به تعبیر یکی از منتقدین، درست همانطور که بازیگر اصلی فیلم به ایده اصلی‌اش می‌نازد فیلم هم به لوکس بودن و پول‌دار بودنش می‌نازد و نکته جالب این است که همه این موارد به ظاهر جذاب هم به فیلم کمکی نمی‌کند و موجب جذابیت آن نمی‌شود وبه قول معروف تنها برای سرهم آمدن فیلم از آن‌ها بهره گرفته می‌شود. اما جدای از این چیزی که در ایده اصلی می‌بینیم شبیه یک سفارشی‌سازی سطحی است که حتی نتوانسته به خوبی از پس آن برآید. اگر شرکت بزرگ سرمایه گذار فیلم مرادش از سرمایه‌گذاری روی این فیلم آن بوده است که جذابیت بومی و منطقه‌ای امن برای سرمایه‌گذاری را در این جزیره نشان دهد باید گفت که اشتباه بزرگی کرده است زیرا با وجود این همه آدم خلاف کار و کلاهبردارنه تنها نباید در این منطقه سرمایه‌گذاری کرد بلکه باید از آن به سرعت فرار کرد. اما مهمترین ضعفش فیلم در روایت چند باره اثر است که موقعیت‌هایی که از زاویه دید همه شخصیت‌های فرعی نشان می‌دهد، که ضرورت و کارکردی ندارد ودرفیلم تصاویر همچون کولاژ جای خود را به یکدگیر می‌دهند. در بخش فیلمنامه می‌شد به شخصیت‌ها نزدیک‌تر شد اما فیلمساز ترجیح داده بیشتر به معضلات مد نظرش مثل کلاه برداری‌ها و مناقصه‌های جعلی و زندگی روزمره سرشار از بی‌دغدغگی طبقه مرفه بپردازد که در این مسیردر بخش‌های از فیلم تا حدودی موفق است. اما نقطه قوت فیلم بازی هنرپیشگان است به طور مثال مریلا زارعی در این فیلم نقشی کاملا متفاوت نسبت به سایر آثاری که در سال‌های اخیر بازی کرده دارد و به خوبی از پس این نقش برآمده و دیگر شاهد بازی او به عنوان زنی قربانی شرایط ورنج دیده نیستیم. اما نکته آخر اینکه از منظری متفاوت با وجود ضعف‌های فراوان فیلم‌هایی مثل ایده اصلی و بحث‌های پیرامون آن،  اما باز هم بهتر است تولید و اکران شوند، چون روایت‌گرزندگی طبقه‌ای نوظهور و مرفه درایران است که با شیوه‌های مختلف مانند کلاهبرداری، رانت، تقلب و... به ثروت رسیده‌اند و حداقل ساخت فیلم‌های مثل  ایده اصلی، ثبت شرایط کنونی است.

0